De mogelijkheden en onmogelijkheden van een zelfgekozen levenseinde stonden centraal tijdens dit vierde, wederom uitverkochte NVVE Jongeren symposium. Dagvoorzitter Nynke de Jong, die zelf een column schreef over het onderwerp, introduceert de eerste spreker: Willeke Stadtman. Deze arts van de Levenseindekliniek verwoordde prachtig wat ook tijdens deze symposia telkens duidelijk wordt: “Niemand heeft de waarheid in pacht in het zicht van de dood.”

NVVE Jongeren symposium leerzaam en aangrijpend

Dat betekent natuurlijk niet dat het zo’n middag enkel over emoties en meningen gaat. Stadtman ontzenuwt een aantal misverstanden aan de hand van haar boek ‘Slotakkoord, 15 misverstanden over euthanasie en hulp bij zelfdoding’. Zo denken nog veel mensen dat als ze een wilsverklaring hebben, hun euthanasie goed geregeld is. Niets is echter minder waar. “Zo’n verklaring is vooral een intentieverklaring,” legt Stadtman uit. “Het biedt geen enkele garantie. Een ander misverstand is misschien wel dat euthanasie een makkelijke uitweg zou zijn voor mensen die lijden willen vermijden. Ik ben geraakt door mensen die de moed hadden om te kiezen voor de dood.”

Morele verplichting

John Bos heeft tijdens zijn jarenlange ervaring als oncologisch chirurg veel te maken gehad met verzoeken om euthanasie. “Voor mij hoort euthanasie tot normaal medisch handelen, maar ik ben daarin in helaas in de minderheid,” stelt Bos. De man is bevlogen en was begaan met zijn patiënten: “De mensen die om euthanasie  vragen willen niet dóód, ze willen dat het lijden stopt. Ik begrijp niet hoe je zo’n verzoek kunt weigeren! Het is zo belangrijk die wens serieus te nemen. Een van mijn patiënten was terminaal. Het ging om een jonge vrouw van achterin de twintig met borstkanker. Ze had het zo vreselijk benauwd, dat ze haast wilde maken met de euthanasie. Toen we op een donderdag afspraken dat ik zaterdag terug zou komen om haar te helpen, verdween haar benauwdheid als sneeuw voor de zon. Zó opgelucht was ze dat het einde van haar lijden in zicht was. Uiteindelijk hoefde ik niet meer te komen op zaterdag, want ze was rustig in haar slaap overleden.” Hoe het allemaal wettelijk geregeld is, lijkt Bos niet eens zo heel interessant te vinden. De mens staat bij hem voorop. “Soms moet je regels en wetten aan je laars lappen, omdat je anders de mens aan je laars lapt. En dat mag je nooit doen!”

Het beste voor je kind

Na een korte pauze betraden de moeder, zus en een vriendin van Eelco de Gooijer het podium. De 38-jarige Eelco kreeg in november van het afgelopen jaar hulp van de Levenseindekliniek die instemden met zijn euthanasie. Alle drie de vrouwen zijn heel dankbaar dat hij die hulp heeft gekregen. “Als ze hem niet zouden hebben geholpen, zou hij er nu ook niet meer zijn geweest,” vertelt moeder Monique. Maar dan was het geen mooi, waardig einde geworden en had hij de hand aan zichzelf moeten slaan. “Het was zo mooi dat we erbij konden zijn. Vlak voor zijn dood heb ik Eelco voor het eerst in jaren weer zien lachen. Zó opgelucht was hij dat het zijn lijden eindelijk over was. Natuurlijk mis ik hem vreselijk. Maar je wilt toch het beste voor je kind? En dat was in dit geval zijn hij uit zijn lijden werd verlost.”

Leeftijdsgrens voltooid leven  

Albert Heringa is de laatste spreker. Hij vertelt over zijn besluit naar voren te treden met zijn verhaal over de hulp die hij zijn moeder bood bij haar zelfgekozen levenseinde. “De dokter had een natuurlijke dood vastgesteld, maar toen het onderwerp van het voltooide leven bij de NVVE op de agenda kwam, stemde ik in met het laten maken van een documentaire. Overigens vind ik een ‘verzadigd leven’ zelf een betere term.” Volgens onderzoek van de NVVE meent 44 procent van de Nederlanders dat er geen leeftijdsgrens gehanteerd zou moeten voor een ‘voltooid leven’. De aanwezigen debatteren fel over de vraag of jongeren daadwerkelijk het gevoel kunnen hebben dat hun leven voltooid is. Maar over een ding lijkt iedereen het eens: het moet normaler worden om te praten over de dood. Bos beaamt dit volledig met zijn uitsmijter dat het leven eigenlijk niets anders dan een seksueel overdraagbare aandoening is met fatale afloop! We zouden zowel het leven als de dood misschien iets minder serieus moeten nemen.

Ontvang onze wekelijkse nieuwsbrief

Deel dit item: